Đạo sĩ Ba Lưới, tên thật là Nguyễn Văn Y, là một huyền thoại sống của vùng Thất Sơn linh thiêng, gắn bó hơn 70 năm với núi Cấm. Ông không chỉ là một thầy thuốc kỳ tài cứu chữa bách bệnh giữa chốn rừng thiêng nước độc, mà còn là người hiếm hoi còn giữ lại tinh thần thượng võ của các đạo sĩ ẩn tu xưa. Cuộc đời ông gói trọn trong những bí ẩn và kỳ tích trừ hại, bảo vệ dân lành.
Cơ duyên đưa chàng trai cù lao giêng lên núi cấm
Nguyễn Văn Y sinh ra và lớn lên tại Cù Lao Giêng, thuộc xã Tấn Mỹ, huyện Chợ Mới, An Giang, một vùng sông nước gắn liền với nghề chài lưới. Khi vừa bước vào tuổi đôi mươi, khoảng đầu thập niên 1930, một cơ duyên khó lý giải đã thúc đẩy chàng trai trẻ rời bỏ cuộc sống quen thuộc sau nhiều năm bơi ghe ngang dọc khắp các sông rạch Cái Tàu, Vàm Nao và Ông Chưởng để kiếm kế sinh nhai. Ông lén gia đình mang theo vài tay lưới, vượt qua quãng đường bộ ròng rã hai ngày đêm để đặt chân đến vùng đất Thất Sơn huyền bí.
Khi đặt chân lên Thiên Cấm Sơn (núi Cấm), Nguyễn Văn Y luôn giữ chiếc lưới bên mình như một kỷ vật của đời cũ. Chính sự gắn bó kỳ lạ với chiếc lưới đánh cá này khiến các bậc tiền bối, ân nhân trên núi thấy lạ nên đặt cho ông biệt danh Ba Lưới. Kể từ đó, tên thật Nguyễn Văn Y dần chìm vào quên lãng và mọi người chỉ còn nhớ đến vị đạo sĩ với biệt danh bình dị mà độc đáo ấy.
Miền đất ẩn tu và tinh thần thượng võ của đạo sĩ
Những năm 1930, Thiên Cấm Sơn vẫn là chốn rừng thiêng nước độc, chìm trong hoang sơ, hiểm trở. Đây là nơi trú ngụ của thú dữ hung tợn, nơi cọp beo đi thành bầy và đặc biệt là sự hiện diện của những loài rắn khổng lồ bò lổm ngổm. Vùng đất này trở thành nơi ẩn mình của các đạo sĩ tu luyện, các cao nhân muốn lánh đời và cả những chí sĩ tạm thời ẩn thân chờ thời cơ.
Cuộc sống của họ xoay quanh việc phát rẫy trồng trọt, tìm kiếm cây thuốc quý và đêm đến là rèn luyện võ nghệ. Đạo của những người trên núi không theo giáo lý hay đạo giáo nào cụ thể mà cốt là “tu thân” để làm điều lành, tránh điều ác, sống theo đức hạnh. Họ không có sư phụ hay đệ tử chính thống, chỉ người đi trước dạy cho người đi sau, cùng nhau hướng đến những điều tốt đẹp. Đây là môi trường khắc nghiệt mà nếu không có võ công kiên cường, chẳng ai có thể tồn tại được.
Từ bí kíp võ lâm Thất Sơn đến danh hiệu “Thần y”
Với tư chất thông minh, thể lực sung mãn và ý chí học hỏi bền bỉ, Ba Lưới được nhiều đạo sĩ lão luyện truyền thụ bí kíp. Ông học cách vận dụng khí công để rèn luyện nội lực, lĩnh hội y thuật chữa bệnh và rèn luyện võ công phòng thân. Nhờ dày công luyện tập các bài quyền quý giá của võ lâm Thất Sơn, bao gồm cả môn Thái Cực Quyền, đạo sĩ Ba Lưới dù ở tuổi ngoài trăm vẫn giữ được sự dẻo dai, thân pháp nhẹ nhàng, giọng nói trầm ấm và những tràng cười sảng khoái.
Hành trình tu thân học đạo của ông Ba Lưới kéo dài hàng chục năm, gắn liền với những lần đối đầu sinh tử cùng thú dữ. Nhờ tinh hoa võ thuật truyền đời, đặc biệt là thế võ “Bình Phong Lạc Nhạn”, ông đã hai lần đánh bại những con rắn hổ mây to lớn hàng chục ký, trừ họa cho dân lành. Môn phái chính tông mà ông theo học là Đường Phong, trở thành đệ tử chân truyền đời thứ 9 của người sáng lập Cử Đa trên đỉnh Cấm Sơn.
Bên cạnh võ thuật, đạo sĩ Ba Lưới còn được ông Năm Sanh, một đạo sĩ ẩn tu ở núi Tà Lơn (Campuchia), nhận làm đồ đệ và truyền dạy những bài thuốc bí truyền. Trong môi trường đầy rẫy rắn độc trên núi Cấm, những bài thuốc trị nọc rắn và phục dược của ông trở nên vô cùng hữu hiệu. Ông am tường mọi loài cây thuốc quý trên núi và dùng chúng để cứu chữa cho người dân quanh vùng, danh tiếng vang xa đến mức người đời tôn gọi ông là “Thần y” của núi Cấm.
Dấu ấn cuối cùng của thế hệ đạo sĩ Thất Sơn
Tính đến năm 2013, nhiều đạo sĩ vang danh một thời tại Thất Sơn như Năm Cao, Ba Sánh, Đức Minh, Thiện Tài, Mười Thiệt đã lần lượt khuất núi, để lại niềm tiếc nuối cho giới mộ đạo. Đạo sĩ Ba Lưới cùng với nhà sư Thiện Huệ (87 tuổi, trụ trì chùa Bình Sơn) được xem là hai “pho sử sống” hiếm hoi còn sót lại của vùng đất linh thiêng này.
Sau năm 1975, cuộc sống trên núi dần đổi thay, nhiều cư sĩ ẩn tu đã chọn cách xuất sơn. Năm 1976, ông Ba Lưới quyết định tìm đến vườn đá ở hang Long Hổ Hội để dựng chòi sinh sống. Theo lời ông kể lại, nơi đây từng là chốn hổ và rắn thường hội ngộ vào những đêm trăng tròn. Tại đây, ông gặp gỡ bà Huỳnh Thị Quang, một người ở Tân Châu lên núi viếng cảnh. Như duyên tiền định, hai người kết nghĩa vợ chồng, cùng nhau sinh sống và sinh được bốn người con tại chính nơi rừng núi này.
Dù tuổi đã xế chiều, đạo sĩ Ba Lưới vẫn miệt mài với tâm nguyện giữ gìn văn hóa và xây dựng cảnh quan núi Cấm. Người dân địa phương còn nhắc nhiều đến công lao của ông trong việc góp sức xây dựng tượng Phật Di Lặc bằng bê tông cốt thép cao 33,6 mét trên đỉnh núi, một công trình tiền tỉ mang ý nghĩa tâm linh to lớn. Hiện tại, ông vẫn ấp ủ tâm nguyện hoàn thành công trình trùng tu chùa Phật Lớn.
Người kỳ nhân này nguyện sống trọn đời mình để bảo vệ từng tán rừng, từng tảng đá nơi đây, trở thành lão đạo sĩ cuối cùng còn giữ lại được hồn cốt của đỉnh Cấm Sơn huyền bí.
